Paweł św.

Miejsce urodzenia
Tars
Miejsce śmierci
Rzym
Autor opracowania
Maria Działo
Tagi
św. Paweł

Biogram

Paweł Apostoł, czyli Szaweł z Tarsu to święty i patron duszpasterzy, marynarzy, powroźników, teologów, tkaczy, środków społecznego przekazu oraz miast: Akwizgranu, Berlina, Poznania, Rygi i Saragossy. Urodził się między 5 a 8 rokiem w Tarsie, a zmarł w 63 lub 64 roku w Rzymie. Wychowywał się w Tarsie. W wieku około 16 lat przybył do Jerozolimy, gdzie został faryzeuszem. Prawdopodobnie należał do radykalnego skrzydła szammaitów, którzy związani z zelotami nie wzbraniali się przed użyciem siły wobec chrześcijan. W 34 roku, będąc w drodze do Damaszku, doświadczył mistycznego spotkania z Chrystusem, które odmieniło jego dotychczasowe życie. Odtąd nazywał siebie apostołem Jezusa Chrystusa i odczytywał swoje powołanie jako wezwanie do nawracania pogan. Część podróży apostolskich odbywał w towarzystwie św. Barnaby. W trakcie swojej działalności był dwukrotnie więziony, po czym zginął śmiercią męczeńską w wieku około 60 lat. Pierwszym miejscem kultu św. Pawła był jego grób przy Via Ostiense w Rzymie, nad którym wzniesiono kapliczkę, a w 324 roku Konstantyn Wielki ufundował bazylikę, rozbudowaną i ozdobioną przez jego następców. Z czasem nad grobem świętego powstał też ołtarz, nazywany konfesją. W Polsce znajduje się 326 parafii pod wezwaniem św. Pawła, z czego w przypadku 315 jest to podwójne patrocinium dzielone ze św. Piotrem lub św. Janem Ewangelistą. W ikonografii sztuki zachodniej przedstawiany jest jako mężczyzna o pokaźnej posturze, symbolizującej moc ducha. Zwykle ukazywany jest w tunice i płaszczu, często ma kręcone włosy i długą brodę, rozdzieloną na końcu w dwa pukle. Do jego atrybutów należą zwoje Pisma Świętego, księga, krucyfiks, tkackie czółenko lub przędza (zajmował się też wyrobem namiotów), baranek, kość słoniowa i lanca. Jednak jego głównym atrybutem jest miecz, który pojawił się w ikonografii świętego na przełomie XII i XIII wieku . Posiada on kilka znaczeń: nawiązuje do jego męczeńskiej śmierci, przypomina o prześladowaniu chrześcijan przez św. Pawła przed nawróceniem, a także symbolizuje ostrość jego teologicznej myśli. Czasem jako odpowiedniki dwóch kluczy św. Piotra ukazywano go z dwoma mieczami. Nietypowym przedstawieniem, pojawiającym się zwłaszcza w kręgach sztuki hiszpańskiej jest pokazanie głowy św. Pawła na tacy lub misie z otwartymi ustami. Według legendy po ścięciu św. Pawła jego usta miały jeszcze trzykrotnie wypowiedzieć imię „Jezus”. Czasem obok głowy widnieje monogram Chrystusa. Innymi atrybutami są trzy źródła, mające odnosić się do trzech studni, przy których miała mieć miejsce męczeńska śmierć św. Pawła lub przezroczyste naczynie, na którego dnie pośród korzeni rośliny widnieje mały lew, a w kwiatach znajduje się gołębica. Spośród wydarzeń z żywota św. Pawła najczęściej przedstawiana jest scena ukazująca jego nawrócenie w drodze do Damaszku.

Bibliografia

Rakocy Waldemar, "Św. Paweł. 1. Życie i działalność" , [w:] "Encyklopedia katolicka, t. 15" , Lublin 2011 , s. 103-106
Pastwa Marcin, "Św. Paweł. 7. Ikonografia" , [w:] "Encyklopedia katolicka, t. 15" , Lublin 2011 , s. 111-113

Dzieła związane z osobą

Św. Paweł, Parafia Narodzenia Najświętszej Marii Panny, Myślenice, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Przemienienia Pańskiego, Radocza, obraz
Św. Paweł, Parafia Św. Elżbiety Węgierskiej, Trybsz, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Św. Mikołaja, Sidzina, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Wojciecha, Mucharz, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Aleksego, Ponikiew, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Macieja Apostoła, Bielany, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Św. Marcina Apostoła, Krempachy, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Józefa Robotnika, Łękawica, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Apostołów Filipa i Jakuba, Osielec, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Matki Boskiej Nieustającej Pomocy, Wola Batorska, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Matki Boskiej Nieustającej Pomocy, Wola Batorska, rzeźba
Św. Paweł, Zawoja, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Św. Jakuba Apostoła, Raciechowice, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Małgorzaty, Raciborowice, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Wszystkich Świętych, Kacwin, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Św. Katarzyny Aleksandryjskiej, Nowa Biała, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Kwiryna, Łapsze Niżne, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Marcina, Marcyporęba, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Narodzenia Najświętszej Marii Panny, Racławice, obraz
Św. Paweł, Parafia Św. Marcina, Podwilk, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Mikołaja, Czulice , rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Przenajświętszej Trójcy, Bieńkówka, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny, Tarnawa, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Jana Chrzciciela, Orawka, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Św. Jana Kantego, Stryszów, rzeźba
Św. Paweł (?), Parafia Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny, Paczółtowice, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Św. Mikołaja, Sidzina, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Narodzenia Najświętszej Marii Panny, Harklowa, rzeźba
Św. Paweł , Parafia Św. Sebastiana, Wieliczka, rzeźba
Św. Paweł, rzeźba
Św. Piotr i św. Paweł, Parafia Św. Macieja Apostoła, Bielany, obraz
Św. Paweł, Parafia Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny, Kasinka Mała, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Apostołów Szymona i Judy, Łętownia, obraz
Św. Paweł, Parafia Parafia Narodzenia Najświętszej Marii Panny , Gaj, rzeźba
Święta Rodzina, św. Piotr i św. Paweł, Parafia Św. Bartłomieja Apostoła, Poręba Wielka, feretron
Św. Paweł, Parafia Najświętszej Panny Marii i Dziesięciu Tysięcy Męczenników, Niepołomice, rzeźba
Kazanie św. Pawła w Atenach, Parafia Parafia Św. Apostołów Piotra i Pawła, Bodzanów, obraz
Św. Piotr i św. Paweł, Parafia Parafia Narodzenia Najświętszej Marii Panny, Krzęcin, witraż
Św. Paweł, Parafia Św. Anny, Stryszawa, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Przemienienia Pańskiego (Sanktuarium Matki Bożej Opiekunki i Królowej Rodzin) , Maków Podhalański, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Parafia Św. Apostołów Piotra i Pawła, Bodzanów, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Sebastiana, Jurgów, rzeźba
Św. Piotr i św. Paweł, Parafia Św. Piotra i św. Pawła, Łapsze Wyżne, obraz
Św. Paweł, Parafia Parafia św. Klemensa , Trzemeśnia, rzeźba
Św. Paweł, Parafia Św. Stanisława Biskupa i Męczennika, Frydman, rzeźba

Jak cytować?

Maria Działo, "Paweł św. ", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2021, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/ludzie/pawel-sw

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności