Sakralne Dziedzictwo Małopolski

MAŁOPOLSKIE MIEJSCOWOŚCI

Zobacz więcej Miejscowości

LUDZIE ZWIĄZANI Z MAŁOPOLSKĄ

Zobacz więcej Ludzie

SZTUKA MAŁOPOLSKI

Zobacz więcej Dzieła

TRASY WYCIECZEK

Zobacz więcej Zwiedzaj Małopolskę

Cyfrowe Archiwum

Archidiecezji Krakowskiej

Scenariusze lekcyjne

Blog

Z życia Pracowni

Inwentaryzacja Opactwa OO. Cystersów w Szczyrzycu A.D. 2025
Małopolskie zabytki

Nowe materiały na portalu SDM: Kościół Świętej Jadwigi Śląskiej w Waksmundzie
Małopolskie zabytki

Nowe materiały na portalu SDM: kościoły Sieprawia i Krzyszkowic
Ikonografia

Matka Boska Gromniczna
Zobacz więcej

Dzieła

Zdjęcie nr 1: Przyścienny architektoniczny ołtarz jednoosiowy i jednokondygnacjowy, ze zwieńczeniem. Ołtarz jest murowany, w formie prostopadłościennej, skrzyni z portatylem i drewnianym antepedium. Nastawa ołtarzowa jest osadzona na dwóch flankujących mensę wysokich, ukośnych cokołach. Część środkową retabulum ujmuje para skośnie ustawionych filarów, pilastrów i kolumn o korynckich kapitelach wspierających subtelnie wyłamujące się ponad nimi, przerwane w partii architrawu i fryzu belkowanie. Zwieńczenie jest w formie przerwanego, półkolistego skośnie ustawionego przyczółka. Boki cokołu retabulum zdobi motyw wazonów. Pole ujętego profilowaną, złoconą ramą antepedium wypełniają trzy okrągłe medaliony, środkowy z monogramem imienia Jezus, w dwóch bocznych litery A i Ω, a w narożach motywy akantu. Część środkowa retabulum jest zaaranżowana w formie wnęki w kształcie stojącego prostokąta zamkniętego nadwieszonym łukiem półkolistym, ujętej profilowaną, złocona ramą, której dłuższe boki zdobią różane gałązki z kwiatami. Pośrodku belkowania znajduje się fantazyjny, rocaille'owy kartusz. Boki zwieńczenia zdobią figury czterech ewangelistów wraz z ich symbolami od prawej: św. Marek z lwem, św. Jan z orłem, św. Mateusz (brak), św. Łukasz z wołem. Pośrodku zwieńczenia znajduje się promienista gloria o alternowanych promieniach, z wieńcem srebrzonych obłoków oraz z trójkątem z okiem Opatrzności Bożej w centrum. Po bokach retabulum umieszczono figury św. Wojciecha po prawej i św. Stanisława po lewej stronie. Tabernakulum jest w formie niewielkiej, prostopadłościennej skrzynki obitej miedzianą blachą z trybowanym chryzmonem na drzwiczkach i mniejszymi scenami figuralnymi w obramowaniu. Struktura ołtarza utrzymana jest w kolorze kremowym, detal architektoniczny i ornamentyka są złocone.
ołtarz

Ołtarz główny

Zdjęcie nr 1: Kościół położony na południe od rynku, na placu otoczonym kamiennym murem z dwiema bramkami od zachodu i północy oraz bramką od południa. Kościół jednonawowy, dwuprzęsłowy, z węższym, niższym dwuprzęsłowym prezbiterium zamkniętym pięciobocznie. Do prezbiterium przylegają dwa aneksy, od północy dawna zakrystia (obecnie kaplica świętych Męczennic), zamknięta od wschodu dwubocznie, mająca w narożu z korpusem wieżyczkę schodową, a od południa zakrystia nowa, na planie prostokąta. Do nawy przylegają dwie kaplice: od północy kaplica Lubomirskich, założona na rzucie kwadratu, nakryta kopułą, a od południa kaplica Branickich, także na rzucie kwadratu z kopułą. Przy korpusie od zachodu piętrowa kruchta, pierwotnie otwarta w przyziemiu od północy, zachodu i południa ostrołukowymi arkadami. Arkada tęczy ostrołukowa. Sklepienie prezbiterium, zakrystii i obu kondygnacjach kruchty krzyżowo-żebrowe, w korpusie, pierwotnie trójprzęsłowym, pierwotnie sklepienie o polach trójkątnych z trójpromieniem, wsparte na dwóch dziesięciobocznych filarach, obecnie kolebkowo z lunetami. Żebra w prezbiterium i zakrystii o profilu żłobkowym, w kruchcie - gruszkowym. W prezbiterium służki cylindryczne, nadwieszone na oplecionych liśćmi wspornikach oraz rzeźbione zworniki z przedstawieniem Głowy Chrystusa i motywami roślinnymi. Ściany rozczłonkowane wykonanymi w czarnego marmuru arkadami, zamkniętymi łukiem półkolistymi. Okna ostrołukowe , obustronnie rozglifione z krzyżowym laskowaniem, w ścianie północnym prezbiterium ślepe. Kościół opięty przyporami. Elewacje na cokole, z profilowanymi gzymsami cokołowymi, kapnikowym i koronującym. Szczyty zwieńczone kwiatonami, z których zachodnie z krzyżem. Portale kamienne, ostrołukowe: zachodni profilowany, z ażurowym maswerkiem; drugi w prezbiterium do zakrystii, profilowany; trzeci do wieżyczki schodowej.
kościół

Kościół Dziesięciu Tysięcy Męczenników

Zdjęcie nr 1: Ołtarz architektoniczny, dwukondygnacyjny, jednoosiowy ze zwieńczeniem. Ołtarz prostopadłościenny z drewnianą mensą i kamiennym portatylem. Antependium ozdobione trzema płycinami z czego środkowa w kształcie czwórliścia przenikającego się z kwadratem; dwie boczne, ustawione antytetycznie, w kształcie leżącego prostokąta z parą boków wewnętrznych w kształcie łuku nadwieszonego wklęsłego. W płycinie środkowej polichromowany monogram maryjny, w płycinach bocznych po lewej stronie Zwiastowanie, a po prawej Ucieczka do Egiptu. Nastawa na niewysokim, uskokowym cokole o ukośnie ustawionych bokach, zdobionych słonecznikami. W środkowej partii cokołu wkomponowane tabernakulum w formie prostopadłościennej szafki na profilowanym, uskokowym cokole z narożami ujętymi dwoma parami pilastrów z półwałkiem pośrodku trzonu, wspierających profilowany, uskokowy gzyms. Drzwiczki tabernakulum w kształcie prostokąta zamkniętego łukiem półkolistym, w polu płaskorzeźbiony kielich z Hostią oraz kłosami zbóż. Kondygnacja flankowana parą zdwojonych pilastrów oraz dostawionych, ustawionych pod kątem pilastrów z nałożonymi spływami wolutowymi. Podpory wspierają przerywane, niepełne belkowanie oraz przyczółek. Pole środkowe zajmuje wnęka w kształcie stojącego prostokąta, zamkniętego półkoliście. W polu figura Matki Boskiej Niepokalanie Poczętej. Pod wnęką podwieszona, rzeźbiona girlanda. Po lewej stronie kondygnacji, na cokole ułożonym na zakończeniu woluty ustawiona jest rzeźba św. Jana Ewangelisty, a po drugiej stronie figura nierozpoznanej świętej. Na belkowaniu usadzona jest para aniołków. Druga kondygnacja w formie wnęki w kształcie stojącego prostokąta, zamkniętego półkoliście, flankowana po bokach filarami, ozdobionymi liśćmi akantu. W polu umieszczona rzeźba św. Mikołaja. Nad rzeźbą stylizowana duża muszla palmetowa z podwieszonymi liśćmi akantu. Zwieńczenie w formie promienistej glorii z Okiem Opatrzności pośrodku, ujętej wieńcem srebrzonych obłoków. Struktura polichromowana na biało, detal architektoniczny i ornamentyka złocone oraz srebrzone. Na cokole tabliczka z napisem: „FUNDACJA / SREBRZENIE ŚWIECZNIKÓW / OŁTARZA NMP / Franciszek i Małgorzata Łojek / 2003”.
ołtarz

Ołtarz boczny

Zdjęcie nr 1: Stojąca figura Matki Boskiej z Dzieciątkiem reprezentuje przykład przyściennej rzeźby z tyłu wydrążonej. Maria stoi w lekkim kontrapoście, podkreślonym wysunięciem do przodu lewego kolana na niewielkim wzgórku. Prawą ręką podtrzymuje Dzieciątko, w lewej dłoni trzyma jabłko. Madonna ma mocno pociągłą twarz o jasnej karnacji z wysokim czołem, rumianych policzkach, długi, prosty nos i wydatne usta. Jej głowa osadzona jest na długiej szyi. Spod białej chusty ubranej na głowę i opadającej na ramiona widać brązowe włosy. Matka Boska na głowie ma koronę o ostrych, krótkich sterczynach. Nałożony na ciemnooliwkową suknię płaszcz w tym samym kolorze, podbity błękitem, tworzy dwa wałkowate zaokrąglone fałdy na brzuchu Marii, spływając miękkimi fałdami spod lewej ręki oraz festonem spod prawej ręki. Niżej fałdy płaszcza i sukni układają się niemal pionowo, opinając materią lewą nogę. Długa suknia odsłania czubki ciżemek. Dzieciątko zostało ujęte w trzech czwartych w prawo. Obie jego rączki wyciągnięte są przed siebie w stronę trzymanego przez Marię jabłka. Z kolei nóżki są skrzyżowane przy stopach. Jezus ma wyrazistą twarz o jasnej karnacji, małym nosem i wydatnych ustach. Jego głowę otaczają brązowe włosy układające się po bokach w charakterystyczne pukle. Jezus ubrany jest w długą, ciemnooliwkową tunikę odsłaniającą fragmenty stóp z charakterystycznymi mankietami przy rękawach. Szaty Matki Boskiej i Dzieciątka są srebrzone i laserowane.
rzeźba

Matka Boska z Dzieciątkiem

Zobacz więcej

Cyfrowe archiwum

Zdjęcie nr 1 dla obiektu archiwalnego: Volumen miscellanensis decreta submissiones et alia vitam et mores personarum tam spiritualium quam saecularium Dioecesis Cracoviensis tangentia ab Anno Domini 1510 ad 1582m videlicet Episcopatu Reverendissimorum Joannis Conarscii, Petri Tomicki, Petri de Gamratus, Samuelis Maciejowski, Philipp Padniewski continens
Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie

Volumen miscellanensis decreta submissiones et alia vitam et mores personarum tam spiritualium quam saecularium Dioecesis Cracoviensis tangentia ab Anno Domini 1510 ad 1582m videlicet Episcopatu Reverendissimorum Joannis Conarscii, Petri Tomicki, Petri de Gamratus, Samuelis Maciejowski, Philipp Padniewski continens

Zdjęcie nr 1 dla obiektu archiwalnego: Volumen IX actorum episcopalium R. D. Joannis Małachowski, episcopi Cracoviensis, ducis Severiae de anno 1698 et 1699 ad diem 7 Augusti, quorum index videatur ad finem
Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie

Volumen IX actorum episcopalium R. D. Joannis Małachowski, episcopi Cracoviensis, ducis Severiae de anno 1698 et 1699 ad diem 7 Augusti, quorum index videatur ad finem

Zdjęcie nr 1 dla obiektu archiwalnego: Acta actorum causarum obligationum institutionum, decretorum, constitutionum, quietonum, resignonum, cessionum, accaeterarum, obseruonum tam iudicialium quam extraiudicialium coram Admondo Reverendo Domino Joanne Zerzynski Canonico, Vicario in Spiritualibus et Officiali generali Cracoviensis Iudice deputati per Illustrissimum ac Reverendissimum Dominum Martinum Szyszkowski Dei et Apostolice Sedis gratia Episcopum Cracoviensis ad Annum Domini Millesimum Sexcentesimum Decimum Septimum Indicatione quindecima Pontificus SS. D. N. D. Pauli Divina providentia Papae V. foeliciter moderni anno ipsus duodecimo continuantur
Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie

Acta actorum causarum obligationum institutionum, decretorum, constitutionum, quietonum, resignonum, cessionum, accaeterarum, obseruonum tam iudicialium quam extraiudicialium coram Admondo Reverendo Domino Joanne Zerzynski Canonico, Vicario in Spiritualibus et Officiali generali Cracoviensis Iudice deputati per Illustrissimum ac Reverendissimum Dominum Martinum Szyszkowski Dei et Apostolice Sedis gratia Episcopum Cracoviensis ad Annum Domini Millesimum Sexcentesimum Decimum Septimum Indicatione quindecima Pontificus SS. D. N. D. Pauli Divina providentia Papae V. foeliciter moderni anno ipsus duodecimo continuantur

Zdjęcie nr 1 dla obiektu archiwalnego: Acta Visitationis Illustrissimi et Reverendissimi Domini BERNARDI CARDinalis Maczieiowski Episcopi Cracoviensis et Ducis Severiensis. Ecclesia Cathedralis Cracoviensis. Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Secundo ...
Archiwum Krakowskiej Kapituły Katedralnej

Acta Visitationis Illustrissimi et Reverendissimi Domini BERNARDI CARDinalis Maczieiowski Episcopi Cracoviensis et Ducis Severiensis. Ecclesia Cathedralis Cracoviensis. Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Secundo ...

Zobacz więcej

Partnerzy serwisu

Województwo Małopolskie Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie Archidiecezja Krakowska Archiwum Krakowskiej Kapituły Katedralnej Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności