Św. Jan Nepomucen

Województwo
MAŁOPOLSKIE
Powiat
suski
Gmina
Sucha Beskidzka
Miejscowość
Sucha Beskidzka
Metropolia
Krakowska
Diecezja
Krakowska
Dekanat
Sucha Beskidzka
Parafia
Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny
Tagi
rzeźba barokowa św. Jan Nepomucen
Miejsce przechowywania
skwer obok kościoła
Identyfikator
DZIELO/08430
Kategoria
rzeźba
Ilość
1
Czas powstania
1759 rok
Technika i materiał
kamień, kucie, rycie, blacha złocona
Autor noty katalogowej
Agata Felczyńska
Domena Publiczna

Dzieje zabytku

Figura była początkowo ustawiona w Suchej przed szkołą gminną, w okresie międzywojennym przeniesiono ją na rynek. Między 1939 a 1945 rokiem umieszczono ją na skwerku obok kościoła. W 1901 roku została odnowiona staraniem suskich radnych.

Opis

Figura św. Jana Nepomucena na rozbudowanej podstawie. Na trzech stopniach ustawiono sześcian zwężający się ku górze, składający się z postumentu z wolutami w dolnej części ustawionego na cokole i zwieńczonego gzymsem. Na ścianie frontowej na rozpostartej, zwieńczonej mitrą książęcą tkaninie złocona inskrypcja „PROSZĘ / O JEDNO PO/ZDROWIENIE / ZA DUSZE / ZMARŁYCH / A(NNO) D(OMINI) 1759” a poniżej data „R(OKU) 1901” ponad czaszką i piszczelą. Na podstawie, na cokole ustawiono figurę św. Jana Nepomucena w kontrapoście, z prawą nogą ugiętą w kolanie. Obiema rękami przytrzymuje krucyfiks i złotą palmę męczeństwa. Ma podłużną, smutną twarz o wklęsłych policzkach, niewielkich oczach, wąskim nosie i zamkniętych ustach okoloną krótką brodą i krótkimi włosami odwijającymi się do tyłu. Jest ubrany w strój kanonika: ma narzuconą na komżę i sutannę futrzaną almucję, a na głowie biret. Wokół głowy nimb z pięcioma złoconymi gwiazdkami. Na stopniu cokoło napis „ODNOWIŁA RADA GMINNA”.

Zarys problematyki artystycznej

Święty Jan Nepomucen (właściwie Jan Welflin), syn prawnika z Nepomuk koło Pragi, był kanonikiem kolegiaty św. Idziego w Pradze, dlatego został przedstawiony w stroju odpowiadającym tej godności. Wmieszany w walkę arcybiskupa Pragi z królem Wacławem, nie chcąc wyjawić tajemnicy spowiedzi, został uwięziony, poddany torturom, aż w końcu zginął zrzucony z mostu Karola do Wełtawy w 1393 roku. Następnego dnia ciało świętego wypłynęło w okolicach kościoła św. Krzyża Większego w Pradze, gdzie zostało złożone. Po trzech latach przeniesiono je do katedry św. Wita. Najsłynniejsza figura świętego i pierwowzór dla późniejszych przedstawień stoi na moście Karola w Pradze. Krzyż, który święty trzyma w dłoni przypomina o jego szczególnej czci wobec Ukrzyżowanego. Suska figura ma barokową formę, co ujawnia się w charakterystycznie przegiętej sylwetce postaci.

Stan zachowania / Prace konserwatorskie

Dobry.

Streszczenie

Figura św. Jana Nepomucena była początkowo ustawiona w Suchej przed szkołą gminną, w okresie międzywojennym przeniesiono ją na rynek. Między 1939 a 1945 rokiem umieszczono ją na skwerku obok kościoła. Została wykonana w 1759 roku i ma barokową formę, co ujawnia się w charakterystycznie przegiętej sylwetce postaci świętego.

Bibliografia

Leśniakiewicz Marcin , "Sucha Beskidzka", Sucha Beskidzka 2008
Woźniak Barbara, Wysmołek Grzegorz , "Sucha Beskidzka. Portret miasta", Sucha Beskidzka 2017
Harasimczyk Jerzy Henryk , "Sucha Beskidzka i okolice", Sucha Beskidzka 2004
Woźniak Barbara, Leśniakiewicz Marcin, "Parafia w Suchej Beskidzkiej", Wadowice 2008
Szablowski Jerzy, "Zabytki sztuki w Polsce. Inwentarz topograficzny, t. 3: Powiat żywiecki", Warszawa 1948

Jak cytować?

Agata Felczyńska , "Św. Jan Nepomucen", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2022, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/sw-jan-nepomucen-10

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności