Św. Walenty

Województwo
MAŁOPOLSKIE
Powiat
myślenicki
Gmina
Myślenice
Miejscowość
Trzemeśnia
Metropolia
Krakowska
Diecezja
Krakowska
Dekanat
Myślenice
Parafia
Parafia św. Klemensa
Tagi
rzeźba XVII wieku
Miejsce przechowywania
plebania
Identyfikator
DZIELO/17322
Kategoria
rzeźba
Ilość
1
Czas powstania
XVII wiek
Technika i materiał
drewno, techniki rzeźbiarskie, polichromowanie, złocenie
Wymiary podstawowe
wysokość – 73 cm
Wymiary szczegółowe
Wymiar podstawy – szer. 25 cm
Autor noty katalogowej
Paulina Kluz
Uznanie autorstwa 4.0

Dzieje zabytku

Figura św. Walentego powstała w XVII wieku. Być może stanowiła dekorację rzeźbiarską jednego z dawnych ołtarzy w kościele.

Opis

Rzeźba pełnoplastyczna, nieopracowana z tyłu, ustawiona jest na zielonej podstawie o nieregularnym kształcie. Święty zwrócony jest frontalnie, z obiema rękami ugiętymi, wyciągniętymi do przodu. Ma kwadratową twarz, o podkreślonej linii żuchwy i brody, o dużych oczach, krótkim nosie i małych, pełnych ustach. Włosy ma brązowe, falowane sięgające ramion. Ubrany jest w szarą, silnie drapowaną u dołu albę, widoczny u szyi humerał oraz złocony ornat skrzypcowy o wzorze kwiatowym, z pretekstą przednią w kolorze zielonym i niebieską podszewką. Na głowie ma złoconą mitrę. Polichromia ciała naturalistyczna o jasnej, zaróżowionej karnacji w partii twarzy.

Zarys problematyki artystycznej

Figurę cechuje statyczność, blokowa forma z przyciągniętymi blisko ciała rękoma oraz głową pozbawioną szyi. Wydaje się, że rzeźbiona jest w sposób sumaryczny, jakkolwiek ze szczegółowym oddaniem detalu stroju, chociażby ledwie dostrzegalnym humerałem i elementami ornatu z wyodrębnioną pretekstą i galonami.
Święty Walenty był biskupem i męczennikiem. W ikonografii przedstawiany jest najczęściej w stroju kapłana: albie z ornatem, niezwykle rzadko biskupim, z infułą na głowie i w kapie. Jakkolwiek w omawianej figurze o godności biskupiej świadczy mitra, którą ma na głowie. Prawdopodobnie w prawej ręce figury mógł znajdować się pastorał, o czym świadczy gest zamkniętej dłoni. Święty jest patronem w chorobach nerwowych, padaczce i epilepsji.

Stan zachowania / Prace konserwatorskie

Liczne ślady po drewnojadach, silne zabrudzenia, ubytki, przetarcia i odspojenia warstwy polichromii i złoceń, brak atrybutów w dłoniach. Ubytki mechaniczne w partii podstawy.

Streszczenie

Figura św. Walentego powstała w XVII wieku. Być może stanowiła dekorację rzeźbiarską jednego z dawnych ołtarzy w kościele. Święty Walenty był biskupem i męczennikiem. W ikonografii przedstawiany jest najczęściej w stroju kapłana, albie z ornatem. W omawianej figurze o godności biskupiej świadczy mitra, którą ma na głowie oraz prawdopodobnie pastorał, który niegdyś święty trzymał w prawej ręce.

Bibliografia

"Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. 1: Województwo krakowskie", Warszawa 1953
Zaleski Wincenty, "Święci na każdy dzień", Warszawa 1989

Osoby związane z dziełem

Jak cytować?

Paulina Kluz, "Św. Walenty", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2022, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/sw-walenty-2

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności