Św. Józef z Dzeciątkiem

Województwo
MAŁOPOLSKIE
Powiat
wadowicki
Gmina
Wadowice
Miejscowość
Barwałd Dolny
Metropolia
Krakowska
Diecezja
Krakowska
Dekanat
Wadowice Południe
Parafia
Św. Erazma Biskupa i Męczennika
Tagi
Gramatyka Antoni św. Józef
Miejsce przechowywania
ołtarz przytęczowy północny, na zasuwie
Identyfikator
DZIELO/00591
Kategoria
obraz
Ilość
1
Czas powstania
1901 rok
Fundator
Józef Faber
Miejsce (państwo, miasto, region geograficzny)
Kraków-Podgórze
Technika i materiał
olej na płótnie
Wymiary podstawowe
szerokość – 103 cm
wysokość – 128 cm
Autor noty katalogowej
Maria Działo
Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne-Bez utworów zależnych 3.0 Polska

Dzieje zabytku

Obraz ufundował w 1901 roku Józef Faber, co odnotowano w kronice parafialnej: „Józef Faber, zwany Pyką z Barwałdu Średniego Nr 52 sprawił obraz św. Józefa za 50 zł, czyli 100 koron. Obraz ten zmalowany [został] przez Antoniego Gramatykę w Krakowie”.

Opis

Obraz w kształcie stojącego prostokąta przedstawiający św. Józefa z Dzieciątkiem. Święty został ukazany do wysokości kolan, zwrócony w trzech czwartych w lewo. Na rękach trzyma Dzieciątko Jezus oraz gałązkę białej lilii. Święty Józef ma podłużną twarz, okoloną krótką i siwą brodą oraz średniej długości, siwe włosy opadające na ramiona; nos długi i wąski, wzrok wpatrzony w dal. Ubrany jest w niebieską szatę z długimi rękawami oraz żółty płaszcz. Dzieciątko nagie, ukazane w pozycji siedzącej na ramieniu św. Józefa, z szeroko rozpostartymi na boki rączkami. W tle pejzaż górski o obniżonym horyzoncie; niebo jasnobłękitne. W dolnej strefie obrazu kwitnące rośliny. Kolorystyka jasna, stonowana. Rama profilowana, złocona.

Zarys problematyki artystycznej

Autorem obrazu jest krakowski malarz Antoni Gramatyka, żyjący w latach 1841-1922. W latach 1858-1870 studiował on w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych u Władysława Łuszczkiewicza i Jana Matejki. Pod ich kierunkiem brał udział w restauracji ołtarza Mariackiego Wita Stwosza. Następnie kontynuował naukę na akademii wiedeńskiej, gdzie w 1872 roku otrzymał nagrodę za obraz „Św. Jadwiga ks. śląska niesie pomoc pogorzelcom Wrocławia”. Gramatyka malował liczne pejzaże, m.in. Krakowa i okolic, Kalwarii Zebrzydowskiej i Żywca, obrazy o tematyce religijnej i historycznej, studia portretowe, także sceny rodzajowe i martwe natury. Był malarzem dość wszechstronnym, reprezentującym kierunek realistyczny, niekiedy zgodnie ze stylem epoki podkreślał w swych dziełach elementy linearne, a szczególnie kontury postaci. Do najbardziej znanych jego dzieł należą: „Św. Jacek unoszący Przenajświętszy Sakrament przed napadem Tatarów”, około 1871 roku; „Ks. Franciszek Lekszycki w pracowni” z 1874 roku oraz „Spowiedź ks. Robaka” z 1881 roku czy obrazy na feretronie w kościele św. Anny w Krakowie z 1873 roku. Zamiłowanie do oddawania realizmu oraz skłonność do malowania pejzaży odzwierciedliła się również w jego obrazie „Św. Józef” w kościele w Barwałdzie Dolnym. Święty został ukazany w iście portretowym ujęciu na tle pejzażu górskiego z gałązką białej lilii w dłoni, symbolizującej jego czystość.

Streszczenie

Obraz „Św. Józef” wykonał w 1901 roku krakowski malarz Antoni Gramatyka. Święty Józef został przedstawiony w tradycyjnym ujęciu ikonograficznym z Dzieciątkiem Jezus na ręku oraz gałązką białej lilii w dłoni. Fundatorem obrazu był Józef Faber z Barwałdu Średniego.

Bibliografia

"Słownik artystów polskich i obcych w Polsce działających, t. 2", Wrocław 1975
Janicka-Krzywda Urszula , "Patron – atrybut – symbol", Poznań 1993
Studnicki Gustaw, "Barwałd. Zarys dziejów", Wadowice 1994

Osoby związane z dziełem

Jak cytować?

Maria Działo, "Św. Józef z Dzeciątkiem", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2021, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/sw-jozef-z-dzeciatkiem

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności