Ołtarz boczny

Województwo
MAŁOPOLSKIE
Powiat
limanowski
Gmina
Mszana Dolna
Miejscowość
Kasinka Mała
Metropolia
Krakowska
Diecezja
Krakowska
Parafia
Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny
Tagi
Adolf Hyła Jakub Kotarba Jezus Miłosierny Stanisław Ciężadlik
Miejsce przechowywania
kościół
Identyfikator
DZIELO/02099
Kategoria
ołtarz
Ilość
1
Czas powstania
lata pięćdziesiąte XX wieku, 1956 rok [?]
Miejsce (państwo, miasto, region geograficzny)
Małopolska
Technika i materiał
drewno, techniki stolarskie, snycerskie i rzeźbiarskie, polichromowanie, złocenie
Autor noty katalogowej
Maria Działo
Domena Publiczna

Dzieje zabytku

Ołtarz wykonał Jakub Kotarba z Wygody według projektu Stanisław Ciężadlika z Mszany Dolnej w latach pięćdziesiątych XX wieku. Obraz Jezusa Miłosiernego, który umieszczony jest w polu głównym namalował Adolf Hyła z Łagiewnik. Przywieźli go parafianie Kasinki Małej w 1956 roku.

Opis

Nastawa ołtarzowa architektoniczna, jednoosiowa, jednokondygnacyjna, ustawiona na niskim cokole. Ołtarz drewniany, prostopadłościenny. Mensa drewniana. Antepedium w formie leżącego prostokąta zdobione dwiema płycinami w kształcie stojących prostokątów, dekorowanymi w polu stylizowaną wicią roślinną i jedną kwadratową pośrodku z krzyżem w polu. Tabernakulum wmontowane w cokół, delikatnie wysunięte do przodu, flankowane dwiema kolumienkami wspierającymi niepełne belkowanie, zamknięte łukiem ostrym i ozdobione u szczytu bujną, płaskorzeźbioną wicią stylizowanego akantu. Drzwiczki w kształcie stojącego prostokąta zamknięte łukiem półkolistym z płaskorzeźbionym gorejącym sercem, owiniętym koroną cierniową z krzyżykiem i odchodzącymi od niego dwoma promieniami. Kondygnacja ujęta dwiema smukłymi kolumnami wspierającymi niepełne belkowanie. W polu głównym obraz Jezusa Miłosiernego umieszczony w szerokiej ramie. Nad obrazem wstęga z napisem „JEZU UFAM TOBIE” na czerwonym tle. Zwieńczenie w formie baldachimu, nad polem głównym wykrojonego trójlistnie, od góry zamkniętego łukiem ostrym. Szczyt zdobiony płaskorzeźbioną, ażurową, stylizowaną wicią akantu i łacińskim krzyżykiem pośrodku. Struktura w kolorze naturalnego drewna; ornamentyka złocona, detale czerwone.




Zarys problematyki artystycznej

Wykonawcą struktury ołtarzowej jest Jakub Kotarba z Wygody, a autorem projektu Stanisław Ciężadlik z Mszany Dolnej. Ołtarz powstał w latach pięćdziesiątych XX wieku. Być może tuż po 1956 roku, kiedy parafianie z Kasinki przywieźli obraz Jezusa Miłosiernego Adolfa Hyły z Łagiewnik. Niestety brak informacji o Jakubie Kotarbie (wykonawcy struktury), lepiej jest znany autor projektu. Stanisław Ciężadlik (1912-1996) był artystą ludowym, malarzem, rzeźbiarzem, muzykiem, scenografem, twórcą lalek i aktorem-lalkarzem. Ten wszechstronnie uzdolniony artysta wykonał szereg prac w kościele w Kasince Małej: dwa ołtarze, chrzcielnicę, konfesjonał i dwa portrety proboszczów. Ciężadlik początkowo zajmował się malarstwem portretowym i dopiero za namową profesora Wacława Sobieskiego zwrócił się ku sztuce sakralnej. W latach 1933-1935 odbył studia na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Wykonał m.in. rzeźby ze sceny Ukrzyżowania w kościele św. Michała Archanioła w Mszanie Dolnej, ołtarz i drogę krzyżową w kościele w Bukowinie Tatrzańskiej, ołtarz w kościele Matki Bożej Wspomożenia Wiernych w Skawie. Spośród malarstwa religijnego rozpoznanych prac artysty jest mało. Dotychczas wymienić można obraz do kościoła Najświętszej Marii Panny w Będkowicach z 1935 roku ukazujący wizerunek Najświętszego Serca Jezusa oraz obraz „Św. Jan Chrzciciel”, który w 1964 roku podarowano na 25-lecie pracy kapłańskiej księdzu Janowi Kasiarzowi z Kasinki Małej. Omawiany ołtarz został wykonany w stylu eklektycznym, łączącym elementy z różnych epok. Najważniejszą częścią ołtarza jest wizerunek w polu głównym – jeden z pierwszych obrazów Jezusa Miłosiernego namalowany przez Adolfa Hyłę.

Stan zachowania / Prace konserwatorskie

Stan zachowania dobry, ołtarz po konserwacji.

Streszczenie

Wykonawcą struktury ołtarzowej jest Jakub Kotarba z Wygody, a autorem projektu Stanisław Ciężadlik z Mszany Dolnej. Ołtarz powstał w latach pięćdziesiątych XX wieku. Być może tuż po 1956 roku, kiedy parafianie z Kasinki przywieźli obraz Jezusa Miłosiernego z Łagiewnik. Omawiany ołtarz został wykonany w stylu eklektycznym, łączącym elementy z różnych epok. Najważniejszą częścią ołtarza jest wizerunek w polu głównym – jeden z pierwszych obrazów Jezusa Miłosiernego namalowany przez Adolfa Hyłę.

Bibliografia

Gargas Jan, "Jubileusz parafii Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Kasince Małej 1911-2011", Kraków 2011
Natanek Piotr, "Informator Archidiecezji Krakowskiej 2000. Parafie i kościoły", Kraków 2000
Maciejczak Władysław, "Stanisław Ciężadlik (1912-1996)", Wrocław-Mszana Dolna 1996

Osoby związane z dziełem

Jak cytować?

Maria Działo, "Ołtarz boczny", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2022, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/oltarz-boczny-64

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności