chrzcielnica

Województwo
MAŁOPOLSKIE
Powiat
krakowski
Gmina
Wielka Wieś
Miejscowość
Giebułtów
Metropolia
Krakowska
Diecezja
Krakowska
Dekanat
Bolechowice
Parafia
Parafia Św. Idziego
Kościół
Św. Idziego
Miejsce przechowywania
prezbiterium
Identyfikator
DZIELO/01389
Kategoria
chrzcielnica
Ilość
1
Czas powstania
około 1666
Technika i materiał
marmur dębnicki, kuty, polerowany; drewno rzeźbione, złocone
Wymiary podstawowe
wysokość – 210 cm
Wymiary szczegółowe
Średnica czary – 60 cm
Wymiary szczegółowe
Średnica czary – 60 cm
Autor noty katalogowej
Józef Skrabski
Uznanie autorstwa 4.0

Dzieje zabytku

Podczas wizytacji biskupiej w 1665 roku odnotowano w kościele starą, kamienną chrzcielnicę, zapewne z okresu budowy kościoła. Już w roku następnym sprawiono obecną chrzcielnicę. Jej fundatorem mógł być ówczesny proboszcz Andrzej Majeranowski, doktor filozofii, którego inicjały widnieją na cokole.

Opis

Chrzcielnica została osadzona na trójstopniowej, schodkowo zmniejszającej się, kwadratowej w rzucie podstawie. Jest utworzona z trzonu w typie gruszkowatym, który podtrzymuje płytką czarę, silnie wybrzuszoną w dolnej części, z puklami i lekko wklęsłą w górnej z profilowanym, zaoblonym brzegiem. Pokrywa drewniana, sześcioboczna, zwieńczona czterema liściastymi, wolutowymi kabłąkami z kulą i krzyżem na szczycie. Na podstawie ryta inskrypcja: "A[NDREAS] M[AJERANOWSKI] / PH[ILOSOPHIAE] D[OCTOR] / P[AROCHUS] G[IEBULTOVIENSIS] / D[EO] S[ACRUM] / A[NNO] D[OMINI] / 1666".

Zarys problematyki artystycznej

Chrzcielnica jest typowym przykładem dzieła produkowanego przez kamieniarzy w Dębniku koło Krzeszowic, gdzie od początku XVII wieku wydobywano marmur w kolorze czarnym – materiał niezwykle popularny w sztuce polskiej w XVII i XVIII wieku. Tamtejsze łomy drogocennego kruszcu i zlokalizowane wokół nich warsztaty znajdowały się na terenach należących do zakonu karmelitów bosych w Czernej. Zakonnicy zarządzali tymi dobrami od lat dwudziestych XVII wieku do 1953 roku. Cechą charakterystyczną chrzcielnicy jest jej czara ozdobiona motywem puklowań, obłych półkulistych lub łezkowatych wybrzuszeń tworzących całe grona, motyw zaczerpnięty w kamieniarstwie z technik złotniczych.

Streszczenie

Chrzcielnica powstała ok. 1666 w ośrodku kamieniarskim w Dębniku koło Krzeszowic. Na podstawie inicjałów można domniemywać, iż jej fundatorem był proboszcz A. Majerowski, doktor teologii. Identyczne chrzcielnice produkowano w Dębniku przez cały siedemnasty i osiemnasty wiek.

Bibliografia

"Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. 1: Województwo krakowskie", Warszawa 1953

Jak cytować?

Józef Skrabski, "chrzcielnica", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2021, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/chrzcielnica-19

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności