Św. Jan Kanty

Województwo
MAŁOPOLSKIE
Powiat
krakowski
Gmina
Liszki
Miejscowość
Liszki
Metropolia
Krakowska
Diecezja
Krakowska
Parafia
Św. Mikołaja
Tagi
obraz św. Jan Kanty
Miejsce przechowywania
ołtarz przytęczowy lewy
Identyfikator
DZIELO/03640
Kategoria
obraz
Ilość
1
Czas powstania
1893 rok
Technika i materiał
olej na płótnie
Autor noty katalogowej
Agata Felczyńska
Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne-Bez utworów zależnych 3.0 Polska

Dzieje zabytku

Obraz został namalowany w 1893 roku przez Edwarda Lepszego do nowego ołtarza.

Opis

Obraz w formie stojącego prostokąta z przedstawieniem postaci św. Jana Kantego klęczącego przed stołem, ponad którym ukazuje się Matka Boska i młody Jezus. Święty zwrócony jest w trzech czwartych w lewo, ma rozłożone ręce i głowę uniesioną ku górze; wokół głowy nimb. Twarz owalna o starczych rysach, okolona siwą brodą. Włosy siwe, długie, opadają na kark. Święty jest ubrany w strój uniwersytecki w postaci czarnej togi z białym kołnierzykiem, podbitej czerwienią i gronostajowego mucetu. Ponad nim widoczny anioł w aureoli, przewiązany białą szarfą niosący białą lilię. Powyżej, w prawym górnym rogu obrazu, w otoczeniu rozświetlonych chmur niewielka postać Matki Boskiej w niebieskim płaszczu, która prezentuje młodego Jezusa. Chrystus w różowej tunice trzyma w wysuniętych przed siebie dłoniach wieniec laurowy z białą wstęgą. Oboje mają wokół głów promieniste nimby. Przed świętym stoi stół przykryty zieloną tkaniną z dwiema księgami i klepsydrą. W tle widać fragment kolumny, sklepienia oraz regału z książkami. Malowidło w ciemnej tonacji, z zaakcentowanymi jasną kolorystyką dominantami kompozycyjnymi. Obraz ujęty ramą ze wzorem skośnej, złotej kratki o polach wypełnionych rozetami na czerwonym tle.

Zarys problematyki artystycznej

Święty Jan (1390-1473) urodził się w Kętach, stąd zwany jest Kantym. Był wykładowcą na Uniwersytecie Krakowskim, dlatego został przedstawiony w todze profesorskiej. Znany był z wiary, ascezy i uczynków miłosierdzia. Jest patronem Polski, archidiecezji krakowskiej, Krakowa, profesorów i młodzieży. Księgi, które przed nim leżą są symbolem nauki oraz mądrości.
Kompozycja obrazu nawiązuje do barokowych przedstawień mistycznych, upowszechniających nowoczesną na owe czasy formę pobożności – mistykę, polegającą na dążeniu do bezpośredniego kontaktu z Bogiem przez osobiste doświadczenie. Podobnie jak na wielu obrazach wotywnych Mistrza z Kęt, w omawianym dziele pojawia się trzymana przez wyłaniające się spośród obłoków putto biała lilia – jeden z atrybutów podkreślających świętość i cnoty Jana Kantego.

Stan zachowania / Prace konserwatorskie

Po konserwacji w 2013 roku.

Streszczenie

Obraz został namalowany przez Leonarda Lepszego do nowego ołtarza ufundowanego w 1893 roku. Kompozycja obrazu nawiązuje do barokowych przedstawień mistycznych, upowszechniających nowoczesną na owe czasy formę pobożności – mistykę, polegającą na dążeniu do bezpośredniego kontaktu z Bogiem przez osobiste doświadczenie.

Bibliografia

"Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. 1: Województwo krakowskie", Warszawa 1953
Łepkowski Józef, "Przegląd zabytków przeszłości z okolic Krakowa", Kraków 1863 , s. 41-41
"Słownik artystów polskich o obcych w Polsce działających (zmarłych przed 1966 r.): malarze, rzeźbiarze, graficy, t. 5", Warszawa 1993

ŹRÓDŁA ARCHIWALNE

Dokumentacja prac konserwatorskich do ołtarzy bocznych św. Mikołaja i Jana Kantego z kościoła parafialnego pod wezwaniem św. Mikołaja w Liszkach.

Dokumentacja prac konserwatorskich do obrazu „Święty Jan Kanty” Edward Lepszy, 1893 z kościoła p.w. św. Mikołaja w Liszkach.

Osoby związane z dziełem

Jak cytować?

Agata Felczyńska , "Św. Jan Kanty", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2021, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/sw-jan-kanty-4

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności