Św. Antoni Padewski

Województwo
MAŁOPOLSKIE
Powiat
suski
Gmina
Budzów
Miejscowość
Budzów
Metropolia
Krakowska
Diecezja
Krakowska
Dekanat
Sułkowice
Parafia
Parafia Matki Boskiej Pocieszenia
Tagi
Bractwo św. Antoniego Cudotwórcy rzeźba XX wieku Zieliński Stefan ks.
Identyfikator
DZIELO/13276
Kategoria
feretron
Ilość
1
Czas powstania
pierwsza ćwierć XX wieku
Fundator
Bractwo św. Antoniego Cudotwórcy lub ksiądz Stefan Zieliński
Technika i materiał
drewno, cięte, rzeźbione, polichromowane, złocone
Wymiary podstawowe
wysokość – 139 cm
Wymiary szczegółowe
Wysokość figury – 98 cm
Wymiar podstawy – 65 x 54 cm
Autor noty katalogowej
Maria Działo
Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne 4.0

Dzieje zabytku

Feretron prawdopodobnie należał do Bractwa św. Antoniego Cudotwórcy założonego w 1917 roku przy kościele Matki Boskiej Pocieszenia w Budzowie, gdy proboszczem parafii był gorliwy duszpasterz ksiądz Stefan Zieliński (1883-1933).

Opis

Feretron z pełnoplastyczną rzeźbą św. Antoniego Padewskiego z Dzieciątkiem, umieszczoną na prostopadłościennej podstawie. Podstawa na planie kwadratu, zaopatrzona w otwory na drążki do noszenia, wsparta na czterech nóżkach, na niej kilkustopniowy cokół o ściętych narożach. Święty ustawiony frontalnie, w delikatnym kontrapoście, z prawą nogą ugiętą w kolanie, z Dzieciątkiem Jezus na lewym ręku, z małym bochenkiem chleba w prawej, z głową skierowaną w prawo. Twarz okrągła, młodzieńcza, o delikatnych rysach, na głowie tonsura. Ubrany w habit franciszkański, przewiązany sznurem, z różańcem u boku. Dzieciątko zwrócone frontalnie, ukazane w pozycji siedzącej, z lewą ręką złożoną na piersi, prawą czyniące gest błogosławieństwa. Ubrane w sukienkę z długimi rękawami. Polichromia naturalistyczna, szata Dzieciątka i sznur srebrzone, detale złocone.

Zarys problematyki artystycznej

Feretron to obraz lub rzeźba umieszczone w ozdobnej ramie, z podstawą zaopatrzoną w otwory na drążki do noszenia podczas procesji. Zygmunt Gloger w „Encyklopedii staropolskiej” pochodzenie słowa „feretron” czy „feretrum” wywodził ze starożytnego Rzymu, gdzie określało posągi niesione w pochodach triumfalnych. Jedna z pierwszych procesji chrześcijańskich z niesieniem wizerunku odbyła się w 590 roku, kiedy w Rzymie zapanowała epidemia tyfusu. Papież Grzegorz I Wielki zarządził w siedmiu kościołach Rzymu odprawienie nabożeństw suplikacyjnych, tzn. błagalnych. Nabożeństwa te były połączone z procesjami, w czasie których niesiono obraz Matki Boskiej. Feretron z rzeźbą św. Antoniego powstał w pierwszej ćwierci XX wieku. Prawdopodobnie należał do Bractwa św. Antoniego Cudotwórcy założonego w 1917 roku przy kościele Matki Boskiej Pocieszenia w Budzowie w czasie posługi gorliwego duszpasterza parafii księdza proboszcza Stefana Zielińskiego (1883-1933). On też jest wymieniany w literaturze jako „fundator wielu feretronów”. Święty Antoni Padewski ukazany jest w tradycyjnym typie ikonograficznym z Dzieciątkiem Jezus na ręku oraz z bochenkiem chleba w dłoni – symbolem pomocy ubogim. Niestety nie są znane atrybucja i pochodzenie rzeźby.

Stan zachowania / Prace konserwatorskie

Bardzo dobry.

Streszczenie

Feretron z rzeźbą św. Antoniego Padewskiego prawdopodobnie należał do Bractwa św. Antoniego Cudotwórcy założonego w 1917 roku przy kościele Matki Boskiej Pocieszenia w Budzowie.

Bibliografia

Janicka-Krzywda Urszula , "Patron – atrybut – symbol", Poznań 1993
Kolarski Stanisław, Morawiec Henryk , "Zarys dziejów parafii pod wezwaniem Matki Boskiej Pocieszenia w Budzowie", Kraków 2004
Gloger Zygmunt, "Encyklopedia staropolska ilustrowana, t. 2", Warszawa 1901
Maria Bartnik Józef, Storożyńska Ewa , "Matka Boża Łaskawa a Cud nad Wisłą. Dzieje kultu i łaski", Warszawa 2011

Jak cytować?

Maria Działo, "Św. Antoni Padewski", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2022, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/sw-antoni-padewski-1

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności