Św. Wojciech

Województwo
MAŁOPOLSKIE
Powiat
wadowicki
Gmina
Mucharz
Miejscowość
Mucharz
Metropolia
Krakowska
Diecezja
Krakowska
Dekanat
Wadowice Południe
Parafia
Św. Wojciecha
Tagi
malarstwo religijne św. Wojciech
Miejsce przechowywania
plebania
Identyfikator
DZIELO/04450
Kategoria
obraz
Ilość
1
Czas powstania
XVII wiek
Miejsce (państwo, miasto, region geograficzny)
olej na płótnie naklejonym na tekturę
Wymiary podstawowe
szerokość – 101 cm
wysokość – 156 cm
Wymiary szczegółowe
Wysokość bez ramy – 138 cm
Szerokość bez ramy – 84 cm
Autor noty katalogowej
Agata Felczyńska
Domena Publiczna

Dzieje zabytku

Dzieje zabytku nie są znane.

Opis

Obraz z przedstawieniem św. Wojciecha w kształcie stojącego prostokąta w prostej, profilowanej ramie. Święty ukazany całopostaciowo, frontalnie. Ma pociągłą twarz o jasnej karnacji, niewielki nos, małe, pełne usta i ciemne, wyraziste oczy. Twarz ma okoloną ciemnobrązowymi włosami i brodą sięgającą dekoltu. Święty Wojciech został przedstawiony w stroju pontyfikalnym złożonym z ciemnozielonej, długiej sutanny, komży wykończonej pod szyją koronką, złotej kapy dekorowanej wzorem floralnym i szeroką bordiurą z naszytymi perłami i kamieniami oraz podbitej purpurą. Na kapę nałożony ma paliusz, a na głowie złotą infułę. Święty w lewej ręce trzyma podwójny krzyż misyjny, w prawej liść palmowy z pozwijanymi końcami. Z lewej strony kompozycji u dołu wielopostaciowa scena męczeństwa świętego, reszta tła jednolita – ciemnoniebieska. Obraz utrzymany w ciemnej kolorystyce, rysunek wyrazisty.

Zarys problematyki artystycznej

Święty Wojciech urodził się w Czechach, podczas bierzmowania przyjął imię Adalbertus. Był biskupem Pragi, misjonarzem na Węgrzech, w Polsce i w Prusach, gdzie został zamordowany w 997 roku. Jest głównym patronem Polski. Wiosło, z którym jest najczęściej przedstawiany, choć nie ma go na mucharskim obrazie, nawiązuje do podróży, którą odbył między Gnieznem a Prusami częściowo drogą wodną. Według przekazów również jeden z pierwszych, śmiertelnych ciosów zadano mu właśnie wiosłem.
Święty został ukazany frontalnie, w konwencjonalny sposób, trzymając atrybuty, które pozwalają go zidentyfikować. Zamaskowane, półokrągłe wycięcie widoczne w partii nieba, w górnej części kompozycji może świadczyć, że obraz był kiedyś eksponowany w ołtarzu, którego główne pole było ujęte w ramę w kształcie stojącego prostokąta zamkniętego od góry półkoliście. Prawdopodobnie było to jedno z wymiennie pokazywanych płócien. Po wyjęciu z ołtarza dopasowano go do nowej ramy, uzupełniając górną część i dosztukowując pas od dołu. Obraz został namalowany zgodnie z konwencją siedemnastowiecznego malarstwa religijnego – postać o charakterystycznych wydłużonych proporcjach, z postawnym ciałem, lecz drobną głową oraz dłońmi ustawiono w centrum kompozycji i na ponadczasowym tle.

Stan zachowania / Prace konserwatorskie

Płótno wtórnie naklejone na tekturę, dosztukowany dolny pas płótna, liczne przetarcia i spękania warstwy malarskiej oraz zabrudzenia.

Streszczenie

Obraz z przedstawieniem św. Wojciecha został namalowany w XVII wieku i był przeznaczony do ołtarza. Można to poznać po zamaskowanym, półokrągłym wycięciu w górnej części kompozycji – w partii nieba, które pierwotnie było dopasowane do ramy pola ołtarzowego. Obraz został namalowany zgodnie z konwencją siedemnastowiecznego malarstwa religijnego – postać o charakterystycznych wydłużonych proporcjach, z postawnym ciałem, lecz drobną głową oraz dłońmi ustawiono w centrum kompozycji i na ponadczasowym tle.

Bibliografia

Janicka-Krzywda Urszula , "Patron – atrybut – symbol", Poznań 1993
Marecki Józef, Rotter Lucyna, "Jak czytać wizerunki świętych. Leksykon atrybutów i symboli hagiograficznych", Kraków 2013

Osoby związane z dziełem

Jak cytować?

Agata Felczyńska, "Św. Wojciech", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2022, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/sw-wojciech-7

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności