Św. Barbara

Województwo
MAŁOPOLSKIE
Powiat
wielicki
Gmina
Niepołomice
Metropolia
Krakowska
Diecezja
Krakowska
Dekanat
Niepołomice
Parafia
Opieki Matki Boskiej
Tagi
ikonografia świętych malarstwo współczesne malarstwo XX wieku sztuka XX wieku
Miejsce przechowywania
zwieńczenie ołtarza bocznego
Identyfikator
DZIELO/09643
Kategoria
obraz
Czas powstania
1989 rok
Technika i materiał
olej na płótnie
Autor noty katalogowej
Justyna Kuska
Domena Publiczna

Dzieje zabytku

Ołtarz Miłosierdzia Bożego w zabierzowskiej świątyni powstał w 1989 roku. W polu głównym mieści się obraz „Jezu Ufam Tobie” namalowany w tym samym roku. W zwieńczeniu umieszczono omawiany wizerunek św. Barbary, zapewne współczesny nastawie.

Opis

Obraz w kształcie stojącego prostokąta zamkniętego od góry łukiem wyniesionym. W centrum kompozycji, na jednolitym, ciemnym tle półpostaciowe, frontalne przedstawienie św. Barbary z głową zwróconą w trzech czwartych w lewo. Święta została ukazana jako młoda, ciemnowłosa kobieta o jasnej karnacji. Oczy skierowane ku górze, na głowie złota korona. Wokół niej świetlisty nimb. Postać w prawej ręce uniesionej na wysokość piersi trzyma kielich z hostią, lewą, ugięta w łokciu wspiera na głowicy miecza. Święta Barbara ubrana jest w jasnoniebieską suknię z długimi rękawami przewiązaną w pasie złotym sznurem oraz ciemnoczerwony płaszcz z szeroką, złotą lamówką. Podbicie płaszcza również w kolorze złotym.

Zarys problematyki artystycznej

Przedstawiona na omawianym obrazie św. Barbara obok św. Doroty, św. Małgorzaty i św. Katarzyny, zaliczana była do grona cieszących się szczególnym kultem już od średniowiecza świętych dziewic, które zginęły śmiercią męczeńską. Barbara urodziła się w zamożnej pogańskiej rodzinie, a z chrześcijaństwem zetknęła się dopiero podczas nauki w Nikomedii. Jej ojciec, dowiedziawszy się o nawróceniu córki, chciał ją zmusić do wyparcia się wiary. Gdy ta odmówiła, doniósł na Barbarę, która została uwięziona w wieży. Przed śmiercią objawił jej się anioł z hostią. Została ścięta mieczem około 305 roku. W sztuce bywa najczęściej przedstawiana jako młoda kobieta z mieczem oraz kielichem z hostią. Do jej atrybutów należy również wieża, w której była więziona. Niekiedy ma ona trzy okna – w nawiązaniu do Trójcy Świętej. W odniesieniu do swojego szlachetnego pochodzenia bywa przedstawiana w bogatych szatach, często z koroną na głowie.

Stan zachowania / Prace konserwatorskie

Dobry.

Streszczenie

Ołtarz Miłosierdzia Bożego w zabierzowskiej świątyni powstał w 1989 roku. W polu głównym mieści się obraz „Jezu Ufam Tobie” namalowany w tym samym roku. W zwieńczeniu umieszczono omawiany wizerunek św. Barbary, zapewne współczesny nastawie. Święta Barbara została ukazana zgodnie z tradycyjną ikonografią tej świętej jako młoda kobieta w bogatych szatach, trzymająca swoje atrybuty: kielich z hostią oraz miecz.

Bibliografia

"Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. 1: Województwo krakowskie", Warszawa 1953
Natanek Piotr, "Informator Archidiecezji Krakowskiej 2000. Parafie i kościoły", Kraków 2000
Czapczyńska-Kleszczyńska Danuta, Szybisty Tomasz, "Korpus witraży z lat 1800-1945 w kościołach rzymskokatolickich metropolii krakowskiej i przemyskiej, t. 1: Archidiecezja Krakowska, dekanaty krakowskie", Kraków 2014
"Zabytki sztuki w Polsce. Małopolska", Warszawa 2016

Osoby związane z dziełem

Jak cytować?

Justyna Kuska, "Św. Barbara", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2022, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/sw-barbara-32

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności