Matka Boska Częstochowska

Województwo
MAŁOPOLSKIE
Powiat
oświęcimski
Gmina
Oświęcim
Miejscowość
Grojec
Metropolia
Krakowska
Diecezja
Bielsko-Żywiecka
Dekanat
Osiek
Parafia
Św. Wawrzyńca
Identyfikator
DZIELO/23968
Kategoria
obraz
Ilość
1
Czas powstania
druga połowa XIX wieku
Miejsce (państwo, miasto, region geograficzny)
Małopolska
Technika i materiał
ojej na płótnie, sukienka drewniana, złocona i srebrzona
Autor noty katalogowej
ks. Szymon Tracz
Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne 4.0

Dzieje zabytku

Obraz zapewne postał w drugiej połowie XIX wieku w którymś z warsztatów malarskich działających w Częstochowie.

Opis

Obraz uzyskał kształt stojącego prostokąta. W centrum kompozycji na ciemny tle rozjaśnionym nieznacznie wokół postaci wyobrażono Matkę Boską z Dzieciątkiem w typie Częstochowskim. Obie postacie przykrywają złocone i srebrzone sukienki wotywne oraz korony, odsłaniające partię twarzy, dłoni oraz stopy Dzieciątka. Madonna została ukazana frontalnie w półpostaci. Prawą ręką wskazuje na trzymane na lewym ramieniu Dzieciątko Jezus. Jej podłużną twarz o ciemnej karnacji charakteryzuje wydatny, prosty nos, migdałowe oczy, mięsiste usta oraz dwa równoległe cięcia widoczne na prawym policzku. Na głowie ma złocony maforion lamowany taśmą z imitacją kameryzacji, odsłaniający fragment srebrzonej sukni lamowanej podobną taśmą co maforion pod szyją. Maryja ma na głowie złoconą koronę o wysokich, stylizowanych sterczynach dekorowaną imitacją srebrzonych kamieni szlachetnych. Dzieciątko zostało ujęte w trzech czwartych w lewo. Prawą rękę wznosi w geście błogosławieństwa, w lewej natomiast trzyma gruby kodeks. Mały Jezus ma owalną twarz o ciemnej karnacji. Widoczny jest wydatny nos i usta oraz szeroko otwarte oczy. Ma na sobie srebrzoną tunikę lamowaną złoconą taśmą i zdobioną naśladowaniem kameryzacji. Głowę Chrystusa wieńczy korona, kształtem i dekoracją zbliżona do korony Madonny. Głowy postaci otaczają złociste, zębate nimby. Okala je ponadto otok ze złotymi gwiazdami przytwierdzonymi do podłoża jako aplikacje.

Zarys problematyki artystycznej

Wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej w Grojcu przynależy do niezliczonych kopii jasnogórskiego oryginału, które powstawały w różnych miejscach w Polsce. Najczęściej kopiowano obrazy, które masowo powstawały w działającej Częstochowie warsztatach malarskich. Oczywiście drukowano liczne obrazki dewocyjne, które poprzez ruch pątniczy docierały do najdalszych zakątków kraju. Sylweta wizerunku częstochowskiego ostatecznie została ustalona na dwa stulecia po koronacji obrazu 8 września 1717 r. koronami papieża Klemensa XI. Klemensowe korony zostały skradzione na Jasnej Górze w nocy z 22 na 23 października 1909 roku. Ale już 29 maja 1910 roku na obraz nałożono nowe z daru św. papieża Piusa X. Wszystko wskazuje na to, że na wizerunku w Grojcu przedstawiono jeszcze korony Klemensa XI.

Stan zachowania / Prace konserwatorskie

Dobry.

Literatura

A. Kunczyńska-Iracka, Malarstwo ludowe kręgu częstochowskiego, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1978, s. 13-65.
W. Kurpik, Częstochowska Hodegetria, Łódź-Pelplin 2008, s. 170-179, 190.

Streszczenie

Obraz Matki Boskiej Częstochowskiej zapewne postał w drugiej połowie XIX wieku w którymś z warsztatów malarskich działających w Częstochowie.

Jak cytować?

ks. Szymon Tracz, "Matka Boska Częstochowska", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2021, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/dziela/matka-boska-czestochowska-7

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności