Michał Stachowicz

Zawód
grafik , malarz
Data urodzenia
1768
Miejsce urodzenia
Kraków
Data śmierci
1825
Miejsce śmierci
Kraków
Autor opracowania
Maria Działo
Tagi
Stachowicz Michał

Biogram

Michał Franciszek Stachowicz żył w latach 1768-1825, był malarzem, rysownikem i ilustratorem. Urodził się w Krakowie, jako osiemnaste dziecko Stanisława i Ludwiny z Michałkiewiczów. Początkowo uczył się malarstwa w pracowni cechowej Piotra Molitora, a następnie w pracowni Kazimierza Mołodzińskiego. Po trzech latach został wyzwolony (1786), zaś po czterech przyjęty do cechu jako mistrz. Stachowicz malował sceny współczesne i historyczne, portrety, widoki miast, zabytki architektoniczne, sceny religijne, osobliwości przyrody, stroje ludowe i mundury wojskowe. Ponadto ilustrował różne utwory i rysował mapy geograficzne i strategiczne. Jednak największą część jego prac zajmuje malarstwo religijne, zwłaszcza przedstawiające ikonografię Matki Boskiej, np. Matka Boska Loretańska u kapucynów w Krakowie, czy Matka Boska Łaskawa w kościele Mariackim w Krakowie. Jego liczne wizerunki świętych i błogosławionych znajdują się w kościołach Krakowa: u dominikanów, franciszkanów, karmelitów na Piasku, wizytek, klarysek, w kościele św. Katarzyny. Poza Krakowem obrazy Stachiewicza można znaleźć w kościołach parafialnych w Rudawie, Krośnie, Rybnej, Chrzanowie, Porębie Żegoty, Czernichowie, Suchej. Szczególnie dużo prac namalował dla kościołów i klasztorów reformackich w Krakowie oraz w Wieliczce. Wiele prac artysty znajduje się również w Muzeach Narodowych: w Krakowie, Warszawie, Poznaniu, Wrocławiu, w Muzeum Historycznym Miasta Krakowa, Muzeum Okręgowym w Jarosławiu, Lwowskiej Galerii Obrazów. Pomimo tak ogromnej ilości prac artysty obrazy religijne są najmniej doceniane spośród jego całego dorobku. Widoczny jest w nich wpływ manieryzmu włoskiego i rodzinnych twórców, tj. Tadeusza Kuntzego i Szymona Czechowicza. Wydarzenia insurekcji kościuszkowskiej zachęciły malarza do podjęcia tematyki narodowej. Z tego czasu pochodzi obraz „Kościuszko ratujący Polskę przed Grobem”. Ze względu na duże zainteresowanie tematyką artysta stworzył kilka wersji obrazu „Przysięga Tadeusza Kościuszki na Rynku w Krakowie”, które znajdują się obecnie m.in. w pałacu biskupów w Krakowie, Muzeum Historycznym Miasta Krakowa, Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, Muzeum Narodowym w Krakowie i innych. Wielokrotnie powtarzał również obraz „Pochód wojsk Tadeusza Kościuszki przez Rynek w Krakowie po zwycięstwie pod Racławicami”. Oprócz szeregu prac dotyczących tematów zarówno historycznych, jak i współczesnych wydarzeń wykonał dokumentację pomiarową, opisową i rysunkową trumien w katedrze wawelskiej (1814). Stachowicz uprawiał również malarstwo ścienne, m.in. wykonał malowidła we dworze w Niegoszowicach. W 1816 roku artysta rozpoczął dzieło swojego życia przyjmując od biskupa krakowskiego Jana Pawła Woronicza wykonał zlecenie dekoracji pałacu biskupów. Całość miała charakter historyczno-patriotyczny i religijny. Niestety większość spłonęła w pożarze w 1850 roku. Stachowicz był również cenionym ilustratorem. Jego prace można odnaleźć w dziełach Ambrożego Grabowskiego, w „Eneidzie” Wergiliusza w tłum. Jacka Przybylskiego (1811 r.) i innych. Stachowicz jest ceniony zwłaszcza za swoje prace dokumentacyjne oraz utrwalenie wzorców ikonograficznych związanych z Tadeuszem Kościuszką. Artysta zmarł w Krakowie 26 marca 1825.

Bibliografia

"Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. 1: Województwo krakowskie", Warszawa 1953
"Polski słownik biograficzny, t. 41", Warszawa-Kraków 2002
Michalczyk Zbigniew, "Michał Stachowicz (1768-1825): krakowski malarz między barokiem a romantyzmem, t. 1", Warszawa 2011
Michalczyk Zbigniew, "Michał Stachowicz (1768-1825) krakowski malarz między barokiem a romantyzmem, t. 2", Warszawa 2011

Dzieła związane z osobą

Obalenie bałwochwalstwa w Polsce, Kraków, grafika
Portret Sebastiana Petrycego, Kraków, obraz
Portret bpa Piotra Wysza, Kraków, obraz
Portret bpa Zbigniewa Oleśnickiego, Kraków, obraz
Portret bpa Jerzego Radziwiłła, Kraków, obraz
Portret bpa Piotra Tomickiego, Kraków, obraz
Przysięga Kościuszki na Rynku w Krakowie , Kraków, obraz
Fuit Ilium et ingens gloria Teucrorum. Portret Stanisława Augusta, uchwalenie Konstytucji 3 maja, rzeź Pragi, katafalk Stanisława Augusta w Pałacu Marmurowym w Petersburgu, Kraków, obraz
Nadanie przywilejów Akademii Krakowskiej przez Władysława Jagiełłę, Kraków, obraz
Unia Lubelska, Kraków, obraz
Kazimierz Wielki nadający statuty wiślickie (Kazimierz Wielki słuchający próśb chłopów), Kraków, obraz
Portret Bartłomieja Brózdy, Kraków, obraz
Portret Mikołaja Kopernika, Kraków, obraz
Portret Jana Pawła Woronicza, Kraków, obraz
Portret Skarbimierza, Kraków, obraz
Portret Jana Zamoyskiego, Kraków, obraz
Portret Żelisława , Kraków, obraz
Portret Stanisława Leszczyńskiego, Kraków, obraz
Portret Jana Kochanowskiego, Kraków, obraz
Portret Marcina Kromera, Kraków, obraz
Portret Mikołaja Wierzynka, Kraków, obraz
Portret Oktawiana Woltznera, Kraków, obraz
Portret Franciszka Cezarego , Kraków, obraz
Pokój chocimski, Kraków, obraz
Portrety żon królów z dynastii Jagiellonów i królów elekcyjnych, Kraków, obraz
Bolesław Chrobry u bram Kijowa, Kraków, grafika
Św. Kinga, Parafia Św. Franciszka z Asyżu, Wieliczka, obraz
Św. Jan Kanty, Parafia Św. Franciszka z Asyżu, Wieliczka, obraz
Św. Walenty, Parafia Św. Franciszka z Asyżu, Wieliczka, obraz
Św. Klara, Parafia Św. Franciszka z Asyżu, Wieliczka, obraz
Św. Anna Samotrzeć ze św. Wojciechem, św. Stanisławem, św. Katarzyną i św. Antonim, Parafia Wszystkich Świętych, Rudawa, obraz
Wskrzeszenie Piotrowina, Parafia Św. Mikołaja, Chrzanów, obraz
Św. Walenty, Parafia Św. Marcina, Poręba Żegoty, obraz
Stygmatyzacja św. Franciszka z Asyżu, Parafia Św. Franciszka z Asyżu, Wieliczka, obraz
Adoracja obrazu Misericordia Domini przez polskich świętych, Parafia Parafia Św. Jakuba Apostoła, Raciechowice, obraz
Portret Łukasza Opalińskiego, Kraków, obraz
Wzięcie Kościuszki do niewoli w bitwie pod Maciejowicami, Kraków, rysunek
Stefan Batory nadaje pokój posłom cara Iwana w 1581 r., Kraków, rysunek
Portret bpa Iwona Odrowąża, Kraków, obraz
Śmierć księcia Józefa Poniatowskiego pod Lipskiem, Kraków, rysunek
Ogłoszenie konstytucji Królestwa Polskiego w katedrze św. Jana w Warszawie , Kraków, rysunek
Poselstwo do króla Zygmunta III z zaproszeniem Władysława na tron moskiewski w 1610 r., Kraków, rysunek
Bitwa pod Racławicami, Kraków, rysunek
Odzyskanie korony polskiej przez Kazimierza I, Kraków, grafika
Bolesław Śmiały koronuje Belę na króla węgierskiego , Kraków, grafika
Wigman książę saski składa hołd Mieszkowi I, Kraków, grafika

Jak cytować?

Maria Działo, "Michał Stachowicz", [w:] "Sakralne Dziedzictwo Małopolski", 2021, źródło:  https://sdm.upjp2.edu.pl/ludzie/michal-stachowicz

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności